Sesli ÖzetBeta · ~1 dk

Yazarın özetini tarayıcınızın sesiyle dinleyin

Hız:
Dinlemeye hazırTahmini süre: ~1 dakika
Seslendirilen Özet MetniÖzet: Derin Öğrenme ile Bölgesel İklim Projeksiyonlarının Ölçek Küçültülmesi. Küresel iklim modellerinin kaba çözünürlüğü, bölgesel uyum planlamasında kullanılmalarını sınırlıyor. Bu çalışmada Anadolu için 1980–2020 gözlem verisiyle eğitilen bir evrişimli sinir ağı, CMIP6 projeksiyonlarını 5 km çözünürlüğe indirgedi. Model, sıcaklıkta geleneksel istatistiksel yöntemlere göre hatayı yüzde 23 azalttı; yağış uç değerlerinde ise başarımı sınırlı kaldı. Okur için: yapay zekâ, iklim tahminlerini il ölçeğinde kullanılabilir kılabilir, ama sağanak gibi uç olaylar hâlâ zor.

Öz

Küresel iklim modellerinin kaba çözünürlüğü, bölgesel uyum planlamasında kullanılmalarını sınırlıyor. Bu çalışmada Anadolu için 1980–2020 gözlem verisiyle eğitilen bir evrişimli sinir ağı, CMIP6 projeksiyonlarını 5 km çözünürlüğe indirgedi. Model, sıcaklıkta geleneksel istatistiksel yöntemlere göre hatayı yüzde 23 azalttı; yağış uç değerlerinde ise başarımı sınırlı kaldı. Okur için: yapay zekâ, iklim tahminlerini il ölçeğinde kullanılabilir kılabilir, ama sağanak gibi uç olaylar hâlâ zor.

Abstract

Downscaling Regional Climate Projections with Deep Learning

The coarse resolution of global climate models limits their use in regional adaptation planning. We trained a convolutional neural network on 1980–2020 observations for Anatolia to downscale CMIP6 projections to 5 km. The model reduced temperature error by 23 percent compared with statistical methods; skill for precipitation extremes remained limited.

Anahtar Kelimeler

Kaynak Göster & Atıf Formatları

JATS XML
APA 7
Yazar, D., & Arslan, M. (2026). Derin Öğrenme ile Bölgesel İklim Projeksiyonlarının Ölçek Küçültülmesi. Gelecek Bilimleri Dergisi, 1(1), 1–18. https://doi.org/10.5555/gbd.2026.001
BibTeX
@article{yazar2026derin,
  author = {Yazar, Deniz and Arslan, Mert},
  title = {Derin Öğrenme ile Bölgesel İklim Projeksiyonlarının Ölçek Küçültülmesi},
  journal = {Gelecek Bilimleri Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {1},
  number = {1},
  pages = {1--18},
  doi = {10.5555/gbd.2026.001}
}

Etik ve Yasal Beyanlar

Etik Kurul Onayı

Etik kurul onayı gerekmedi: Çalışma insan veya hayvan denek içermiyor.

Çıkar Çatışması

Yazarlar çıkar çatışması olmadığını beyan eder.

Fon Desteği

Beyan edilmedi.

Veri Erişilebilirliği

Beyan edilmedi.

Üretken Yapay Zekâ Kullanımı

Kullanılmadığı beyan edildi.

Yazar Katkıları (CRediT)

  • Deniz Yazar: Kavramsallaştırma, Yazım – ilk taslak
  • Mert Arslan: Biçimsel analiz, Yazılım

Haklar ve İzinler

Açık Erişim

Yeniden Kullanım & Paylaşım: Bu makale, Creative Commons Attribution 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY 4.0) veya eşdeğer açık lisans kapsamında yayımlanmıştır. Orijinal yazara ve kaynağa uygun atıf yapılması koşuluyla, materyalin herhangi bir ortamda veya formatta kopyalanmasına, yeniden dağıtılmasına ve uyarlanmasına izin verilir.

Kurumsal Arşivleme (Green Open Access / SHERPA RoMEO): Yazarlar, yayımlanan hakemli sürümü (Publisher PDF) herhangi bir ambargo süresi olmaksızın kendi kişisel web sayfalarında, üniversitelerin kurumsal açık arşivlerinde ve akademik sosyal ağlarda paylaşma hakkına sahiptir.

Keşif ve Literatür Bağlantıları

İlgili ve Benzer Yayınlar

Konu Alanındaki Tüm Eserler →
Bu makale ile doğrudan eşleşen benzer yayınlar derleniyor. Konu başlıkları üzerinden arama yapabilirsiniz.