Yayın etiği

Yazarların sorumlulukları

• Gönderilen çalışma özgündür; başka bir yerde yayımlanmamış ve değerlendirmede değildir.
• Yazarlık, çalışmaya önemli katkı yapanlarla sınırlıdır; her yazarın katkısı CRediT rolleriyle beyan edilir.
• Başkalarının metni, verisi ve fikri — yazarın kendi önceki yayınları dahil — kaynak gösterilerek kullanılır.
• İnsan ve hayvan katılımcılı çalışmalar için etik kurul onayı alınmış ve beyan edilmiştir.
• Çıkar çatışmaları ve fon kaynakları eksiksiz bildirilir.
• Yayından sonra fark edilen önemli bir hata, gecikmeden editöre bildirilir.

Hakemlerin sorumlulukları

• Gönderi gizli bir belgedir; paylaşılmaz, kendi çalışmada kullanılmaz, yapay zekâ araçlarına yüklenmez.
• Çıkar çatışması olan hakem daveti reddeder.
• Değerlendirme nesnel, gerekçeli ve saygılıdır; kişisel eleştiri içermez.
• Hakem, değerlendirmeyi zamanında yapamayacaksa editöre hemen bildirir.

Editörlerin sorumlulukları

• Karar yalnızca bilimsel değere, özgünlüğe ve derginin kapsamına dayanır.
• Editör, kendi gönderisini ya da çıkar çatışması olan bir gönderiyi yürütmez; sistem bu dosyaları ona açmaz.
• Hakem ve yazar kimliklerinin gizliliği korunur. Bu perdeyi kaldıran her erişim gerekçesiyle denetim kaydına yazılır.
• Ret kararı gerekçelidir ve yazara itiraz yolu açıktır.

Etik ihlal şüphesi

İntihal, veri uydurma ya da çarpıtma, mükerrer yayın, yazarlık ihlali veya hakemlik sürecinin manipülasyonu şüphesi COPE akış şemalarına göre incelenir. Yazardan açıklama istenir; gerekirse kurumu bilgilendirilir.

Bildirimler editörlüğe yapılabilir; bildirenin kimliği korunur.

Düzeltme, ifade-i endişe ve geri çekme

Yayımlanmış bir makalede sonucu etkilemeyen bir hata düzeltme notuyla, sonucu şüpheli kılan bir sorun ifade-i endişe ile, güvenilmez bulgu ya da etik ihlal geri çekme ile duyurulur. Makale siteden kaldırılmaz; sayfasında açıkça işaretlenir, not kalıcı bir bağlantıyla yayımlanır ve DOI kaydına yansıtılır.

İtiraz

Yazar, ret kararına karar tarihinden itibaren derginin belirlediği süre içinde, gerekçesiyle itiraz edebilir. İtiraz, ilk kararı vermemiş bir editör tarafından değerlendirilir.

Üretken yapay zekâ

Yapay zekâ araçları yazar olamaz. Dil düzeltmenin ötesindeki kullanım (metin, analiz, görsel üretimi) yöntem bölümünde açıklanır; yazar, araçla üretilen her içerikten tamamen sorumludur. Hakem ve editörler gönderileri bu araçlara yükleyemez.